به همت کمیسیون ملی یونسکو-ایران؛

آیین نکوداشت استاد مهدی محقق برگزار شد

تعداد بازدید:۶۶۲
در مراسم نکوداشت استاد مهدی محقق که در قالب سلسله برنامه های تماشای خورشید برگزار شد، از این استاد به عنوان خورشید عالم ادبیات و فقه یاد کرده و یک عمر فعالیت این استاد را در زمینه های مختلف علمی و فرهنگی گرامی داشته شد.
آیین نکوداشت استاد مهدی محقق برگزار شد

به گزارش اداره کل روابط عمومی کمیسیون ملی یونسکو -ایران، آیین نکوداشت هفت دهه خدمات گسترده علمی و فرهنگی استاد مهدی محقق در قالب برنامه تماشای خورشید با حضور اساتید و بزرگان عرصه فرهنگ و هنر به همت کمیسیون ملی یونسکو-ایران برگزار شد.
در ابتدای این آیین، حجت‌الله ایوبی دبیر کل کمیسیون ملی یونسکو- ایران در سخنانی گفت: وقتی اعلام شد که قرار است برای استاد محقق مراسمی برگزار شود تماس های زیادی برای حضور در این برنامه داشتیم؛ چه کنیم که روزگار سخت شده و در میان این اخبار ناامید کننده نمی‌توانیم پذیرای همه بزرگان باشیم.
دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو-ایران در ادامه خطاب به استاد محقق عنوان کرد: استاد محقق شما هیچوقت به این تجلیل ها نیاز ندارید ولی ما سر و پا نیازیم؛ همه باید بدانند در آسمان پاک ادبیات و فقه این کشور خورشیدی مانند شما وجود دارد. ما فکر می کردیم روزگار علامه ها به سر رسیده است اما در روزگاری هستیم که علم تخصصی و علما جزیی نگر شده اند.
دکترایوبی تصریح کرد: خداراشکر در روزگاری زندگی می کنیم که دیدیم استاد محقق از شرق تا غرب عالم، دلبری می‌کنند. این شخصیتی است که این گونه پرچم فرهنگ و تمدن را به تمام نقاط جهان برد، این خاک حاصلخیز است و استاد محقق ها از این سرزمین می جوشند.
دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو افزود: خیلی ها مدرس هستند و آموخته‌های خود را به دیگران منتقل می‌کنند ولی فرق است بین مدرس و معلم. استاد محقق معلم است یعنی دست دانشجو را می‌گیرد تا به مقصد برساند. همه این جلوه ها را مرهون او و همسرش هستیم.
*جایگاه استاد محقق در عرصه فرهنگی معاصر
در ادامه دکترغلامعلی حداد عادل رییس فرهنگستان زبان و ادب فارسی با بیان اینکه من از ۱۳۴۷ که پایم به دانشکده ادبیات دانشگاه تهران باز شد افتخار آشنایی با دکترمحقق را تا امروز داشته ام و از نعمت علم و دانش و محبت ایشان بهره‌مند بودم، گفت: علاوه بر اینکه در محافل علمی قبل و بعد از انقلاب بهره‌مند از سخنان ایشان بودم در برخی موسسات کارنیز مشترک داشتیم.
وی ادامه داد: ۳۰ سال است که در فرهنگستان زبان و ادب فارسی در خدمت ایشان بودم؛ مایلم اشاره کنم که جایگاه استادانی مانند دکتر محقق در عرصه فرهنگی دوران معاصر کجاست؟ ما همه با این دوگانه سنت و تجدد آشنا هستیم. اصلاً تاریخ ۱۵۰ ساله اخیر ما تاریخ کشاکش سنت و تجدد است.
رییس فرهنگستان زبان و ادب فارسی توضیح داد: در هر رشته‌ای شما شاهد این دوگانه هستید از جمله در علم که دانشگاه‌ها علم جدید را ترویج کردند و حوزه های علمیه علوم و معارف سنتی را و همیشه اهل مصلحت نگران افراط و تفریط بودند. در این دهه هایی که دانشگاه‌ها در ایران تأسیس شده بویژه در دانشکده ادبیات و علوم انسانی نسلی از استادان نقش ایفا کردند که قبل از اینکه به دانشگاه بیایند و با روش جدید علم آشنا شوند بهره‌مند از مباحث حوزوی بودند.
دکترحداد عادل گفت: این استادان که تحصیلات اولیه را در حوزه علمیه کردند، بعد به دانشگاه آمدند و موفق شدند این دوگانه سنت و تجدد را یگانه کنند و از گسیختگی کم کنند؛ تعداد این استادان کم نیست اگر چند نام را بخواهد ذکر کنم شاید آغازگر این سلسله علامه قزوینی باشد بعد در دوران خودمان سید جعفر شهیدی، دکتر زریاب یک طیف وسیع که آشنا با معارف دینی، درس خوانده در حوزه ها و رسیده به دانشگاه، دکتر محقق به همین سلسله تعلق دارد.
رییس فرهنگستان زبان و ادب فارسی گفت: نکته‌ای که در کار دکتر محقق قابل توجه است تنوع کارهای علمی ایشان است. از تدریس ادبیات عرب، تالیف کتاب های عربی گرفته تا کارهای قرآنی، انواع کارهای کلامی و....
دکترحداد عادل گفت: ایشان به تاریخ علم و طب اسلامی هم علاقه‌مند بودند و توجه وسیع داشتند، طیف وسیع آثار استاد محقق تصحیح کتاب‌های طب اسلامی است و از این جهت به عنوان مرجعی شناخته می‌شوند. او یک دانشمند منزوی نبوده که خود را در اتاقی محبوس کند. او همراه بی قرار و فعال در عرصه تاسیس موسسات علمی بوده است. او با استادان غربی حشر و نشر زیادی داشته‌اند؛ استادانی که جزو مشاهیر خاورشناسی بودند.

وی عنوان کرد: دکتر محقق با همه آنها کار علمی کرده، در موسسات آنها درس داده و تسلط بر زبان های عربی و انگلیسی داشته، یکی از خصوصیات مهم ایشان تشویق جوانان است. در احترامی که جامعه علمی ما برای ایشان قایل است تالیف دو جلد محقق نامه وجود دارد. میان این همه ارج‌نامه که برای استادان تالیف شده کمتر مجموعه‌ای به اندازه محقق نامه سودمند است. دکترمحقق از این بخت برخوردار بوده که همسری ارجمند، دانشمند و خردمند داشته که بخشی از توفیق علمی او مربوط به همسرشان است.
*دکتر محقق، مایه فخرعرصه علم
دکترمحمود نیلی احمدآبادی رییس دانشگاه تهران در ادامه اظهار کرد: هر زمان ما در دانشگاه تهران درباره مفاخر صحبت کردیم همواره اسم محقق در سر لیست بود و همه از خدمات علمی ایشان یاد می‌کردند وظیفه خودمان می دانستیم که خدمت این اساتید برسیم. زمانی که ما در خدمت ایشان بودیم از زمان هایی بود که آدم گذر زمان را حس نمی‌کرد.
رییس دانشگاه تهران افزود: ما کشوری هستیم که مفتخر به یک تمدن طولانی هستیم. وقتی این تاریخ را مطالعه می‌کنیم می‌فهمیم چیزی که ما را به عنوان یک ملت حفظ کردن بی گمان نقش دانشمندان و عالم ها بوده است. مفاهیمی می سازند که ما به آن افتخار کنیم یک ملت وقتی با هم تعامل کنند، موضوعات مشترک داشته باشند و به آن افتخار کنند یک ملت می‌شوند و اینها پشت ماندگاری یک تمدن و یک فرهنگ می‌ماند. ما هرچه به این مفاخر بیشتر بهت بدهیم می توانیم به ماندگاری و خوشبختی ملت‌ها بیشتر برسیم.
وی تاکید کرد: امروز بستر از هر زمان دیگری به نقش علم بیشتر آگاه هستیم نه آن علمی که بهره مستقیم داریم بلکه آن علمی که عالم ساز است. اگر همه نخبه‌های ما به سمتی بروند که آینده شغلی را داشته باشد و عجیب نیست اما ما را نسبت به حوزه های دیگر آسیب‌پذیر می‌کند. تمام تصمیم‌گیران لازم است به این حوزه بپردازند.
رییس دانشگاه تهران توضیح داد: استاد مهدی محقق علامه است ما امروز به روابط بین‌الملل اهمیت زیادی می‌دهیم ولی او یکی از پایه‌گذاران تعامل در حوزه علوم انسانی معارف است لذا ساختارمند کردن این مباحث از توفیقی های دکتر محقق است او عالمانه به برخی حوزه‌ها ورود کرد.
*آشنایی عمیق استاد محقق با قرآن کریم
سپس دکترعلی اکبر صالحی رییس سازمان انرژی اتمی با بیان اینکه برای من مایه افتخار است که در مراسم گرامیداشت خدمات علمی و فرهنگی دکترمهدی محقق حضور دارم، اظهار داشت: من به دور از هرچیزی بر این باورم که سخن گفتن در باب فضایل دکتر محقق نیازمند آراستگی به چندین هنر است و من خودم را در حدی نمی‌دانم که از عهده این امر بربیایم با خودم اندیشیدیم که هرگز نمی‌توانم حق مطلب را ادا کنم اما خلاف راه صواب و نقش رای بزرگان است که از دعوت دوستان یکدل چشم بپوشم آنچه در مورد شخصیت، روش و منش استاد محقق بیش از دیگر امور برای من جلب توجه می‌کند آشنایی عمیق او با قرآن کریم و میراث بی بدیل حکمای اسلامی است که در روزگار ما کیمیاست.
رییس سازمان انرژی اتمی افزود: علامه مهدی محقق افزون بر برخورداری از پیوند ناگسستنی با سنت و مدرسه فکری و اسلامی، به کاوش در زوایای گوناگون مغرب زمین هم پرداخته، گستره دانش ایشان ایران را درنوردیده و به گوش جهان رسیده است.
دکترصالحی ادامه داد: دکتر محقق یکی از احیاگران میراث خردگرایی در عهد اسلامی است پس عجیب نیست اهل فرهنگ و معنا آشنایی با بزرگان را مرهون تلاش های علمی این استاد گرانمایه بدانند.
همچنین در این آیین دکترحسن بلخاری رییس انجمن آثار و مفاخر فرهنگی ایران، دکترعلی‌اصغر میرباقری رییس انجمن ترویج زبان و ادبیات فارسی و همسر استاد مهدی محقق در خصوص سجایای اخلاقی و تسلط ایشان در علوم مختلف سخن گفتند.
جایگاه والای فرهنگ در اسلام از نگاه استاد محقق
سپس استاد مهدی محقق در سخنانی با تشکر از اساتید و برگزار کنندگان این مراسم در سخنانی گفت: من نام دو شخصیت بزرگ عالم تشیع را نام می‌برم که شاید برخی از شما نامشان را شنیده باشید سید رضی و سید مرتضی. سید رضی سخنان امام علی را گردآوری کرد حالا که ما نهج‌البلاغه را داریم مدیون او هستیم، برادرش سید مرتضی کتابی نوشت که مسئله امامت را چاشنی عقلی و فلسفی زد تا مسأله امامت در تشیع جنبه عقلی و نقلی داشته باشد. پدر این دو سید فوت کرد و آنها مجلس ختمی را برگزار کردند.

وی ادامه داد: شاعری از سوریه به این مجلس آمد، چشمش نابینا بود، نابینایان وقتی می‌خواهند به جایی بروند همان دم در می‌نشینند این دو برادر این شاعر را ندیده بودند، دیدند نابینایی دم در نشسته است به فکرشان رسید که او یک فرد عادی نیست. آنها رفتند و گفتند تو شاعری؟ و دیدند بله هم اوست دستش را گرفتند و به بالای مجلس بردند این نشان می‌دهد که فرهنگ و دانش در اسلام اهمیت داشته و همیشه در کشور ما دانشمندان را گرامی داشته‌اند. این مملکت دانش پرور است و باید این موضوع را به بچه‌هایمان یادآوری کنیم.
*اهدای نشان یونسکو و رونمایی از تمبر
در ادامه این مراسم با حضور دکترحجت الله ایوبی دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو-ایران، دکتر یونس شکرخواه مدیر گروه ارتباطات کمیسیون ملی یونسکو- ایران، دکترمحمود نیلی احمدآبادی رییس دانشگاه تهران، دکترغلامعلی حداد عادل رییس فرهنگستان زبان و ادب فارسی، استاد غلامحسین امیرخانی، دکترحسن بلخاری رییس انجمن آثار و مفاخر فرهنگی ایران، دکتر علی اکبر صالحی رییس سازمان انرژی اتمی، دکتر سیدعلی اصغر میرباقری مدیر انجمن ترویج زبان و ادبیات فارسی، دکتر عبدالمهدی مستکین مدیر گروه فرهنگ کمیسیون ملی یونسکو- ایران، دکتر نوش آفرین انصاری همسر استاد و همچنین فرزند استاد مهدی محقق، نشان یونسکو به پاس یک عمر فعالیت علمی و فرهنگی و قرآنی به استاد محقق اهدا شد.
همچنین در ادامه از تمبر استاد مهدی محقق رونمایی شد.
کمیسیون ملی یونسکو- ایران طی سال‌های گذشته با راه‌اندازی برنامه‌ای به‌نام تماشای خورشید، ثابت‌قدمی و تلاش نام‌آوران حوزه فکر، قلم، اندیشه و هنر را همواره گرامی داشته است.
در سال ۱۳۹۷ در مراسمی باشکوه، استاد محمدعلی موحد مولوی‌پژوه در نخستین برنامه تماشای خورشید تجلیل و نشان عالی کمیسیون ملی یونسکو- ایران در دانشگاه تهران به این استاد اهدا شد. همچنین در تیر ۱۳۹۸، استاد یدالله کابلی خوانساری اسطوره خط شکسته ایران از سوی کمیسیون ملی یونسکو در دومین مراسم تماشای خورشید در سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران مورد تجلیل قرار گرفت.
ل.س ۴۲/ ر. ب ۴۵

کلید واژه ها: کمیسیون ملی یونسکو-ایران