برگزاری میزگرد تخصصی پردازش زبان طبیعی و علوم شناختی در درپژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات

۲۶ مهر ۱۳۹۳ | ۱۴:۲۴ کد : ۵۴۸۱ دستاوردهای دانشگاه ها
تعداد بازدید:۶۷۸
میزگرد تخصصی پردازش زبان طبیعی و علوم با حضور استادان متخصص دراین حوزه درپژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران برگزار شد. به گزارش روابط عمومی وزارت علوم، دراین میزگرد دکتر ملوک‌السادات حسین...
میزگرد تخصصی  پردازش زبان طبیعی و علوم با حضور استادان متخصص دراین حوزه درپژوهشگاه علوم  و فناوری اطلاعات ایران برگزار شد.
به گزارش روابط عمومی وزارت علوم، دراین میزگرد دکتر ملوک‌السادات حسینی بهشتی  رئیس میزگرد درباره مفهوم زبان‌شناسی رایانشی و علوم شناختی و اهمیت آن توضیح داد و از سخنرانان برای ارائه سخنرانی دعوت کرد.
درادامه این میزگرد دکترنعمت‌زاده به جایگاه زبان‌شناسی درعلوم شناختی و دو جریان حاکم برعلم اشاره کرد و گفت: این دو جریان عبارتند از تخصصی شدن علم و پیدایش میان رشته‌ای‌ها که اولی به گسترش عمودی علم و دومی به گسترش افقی علم منجر می‌شود.
وی افزود: از دیدگاه «الن»، رشته‌هایی که به مطالعه زبان می‌پردازند عبارتنداز: زبان‌شناسی،روانشناسی زبان، فلسفه وزبان‌شناسی رایانشی.
دکترنعمت‌زاده در ادامه  به برخی از نظریه‌ها و آثار چامسکی مانند کتاب زبان و ذهن، کتاب دانش زبان و همچنین طرح مفاهیمی مانند توانش زبانی، زبان درون سر، شم زبانی، و خلاقیت زبانی اشاره کرد.
وی افزود: برخی نظریه‌های زبان‌شناسی مخالف چامسکی بودند، و فلاسفه‌ای مانند جری فودور، جورج میلر و ژان پیاژه که به زبان‌شناسی علاقمند بودند، پا به عرصه ظهور نهادند.
درادامه  دکترکامبیز بدیع سخنرانی خود را با موضوع «نقش شاکله‌های مفهومی در تفسیر و خلق ایده/ اثر هنری»  ارائه کرد و گفت: پردازش اطلاعات معانی از حوزه رایانشی، موضوع های مختلفی از جمله بازیابی اطلاعات واقعیات، پاسخ دهی به پرسش، استخراج واقعیات و شکل‌یابی احساس و خلق اثر هنری را در برمی‌گیرد.
وی افزود: اندریافت (ادراک) کلی در قبال طبقات مربوط به مفاهیم مستتر دریک متن، آشکارسازی جریان پیوستگی میان شقوق معانی در یک متن، تعمیم واقعیات به دست آمده از آشکارسازی فوق، تطابق میان موجودیت‌های مفهومی و ادغام موجودیت‌های مفهومی با هدف وصول ساختاری پیچیده برخی از سازوکارهای پایه‌ای در پردازش اطلاعات معانی هستند.
دکتربدیع درباره شاکله‌ها  گفت: شاکله‌ها، پیکره‌های خاصی از حافظه‌اند (نهفته درضمیر) که حاکی از انگمانی مجموعه‌ای از موجودیت‌های مفهومی با بار مفهومی وی‍ژه هستند. شاکله‌ها ازاین جهت حائز اهمیت هستند که می‌توانند به عنوان مداخله‌‌گر درفرایندهای استنباطی در ذهن، ایفای نقش نمایند. پیش انگاری اصلی ما این است که با تبادل انرژی که میان شاکله‌ از یک سو و شقوق اطلاعات ورودی از سوی دیگر رخ می دهد، ذهن این توانایی را خواهد داشت تا در مقابل این اطلاعات واکنش در خور نشان دهد.
پس از آن دکتر ملوک السادات بهشتی، فعالیت‌های ایرانداک در زمینه ایجاد هستان‌شناسی  بر مبنای اصطلاح نامه و فرایند توسعه آن را شرح داد،اشاره به مراحل طراحی هستی‌شناسی براساس متدولوژی «مت‌آنتولوژی»، ساخت واژه‌نامة مجموعة اصطلاحات، یکسان‌سازی مفاهیم (طرح هم‌سان‌ساز)، ساخت رده‌بندی مفاهیم، تعریف روابط میان مفاهیم، فرهنگ‌نامة مفاهیم از دیگر بخش‌های سخنان وی بود.
دکتربهشتی درادامه به طرح‌هایی در ایرانداک در زمینه گام‌های اجرایی غنی‌سازی هستان‌شناسی اشاره کرد و در ضمن آن نمونه‌هایی از روابط بین مفاهیم مانند روابط سلسله مراتبی و روابط جزء  کل را توضیح داد.
سپس دکتر قیومی، سخنان خود را با  تعریفی از پردازش زبان طبیعی آغاز کرد و گفت: از ترکیب زبان‌شناسی، علوم رایانه و روانشناسی حوزه‌ای به نام «روان‌زبان‌شناسی رایانشی»( Computational Psycholinguistics) پدید آمده است.
وی حوزه پردازش زبان طبیعی را در این زمینه‌ها غلط ‌یاب املایی و دستوری خودکار، دسته‌بندی متون، ترجمة ماشینی، سیستم پرسش و پاسخ، سیستم‌های گفتگو، بازشناسی گفتار، خلاصه‌نویسی و چکیده‌نویسی، و بازیابی، استخراج اطلاعات، تحلیل احساسات، و بازنوشناسی دست‌خط کاربردی دانست.
دکترقیومی در ادامه به فعالیت‌ها، پژوهش‌ها، طرح‌ها یا نرم‌افزارهای طراحی شده و انجام شده و همچنین چالش‌های هر یک در زمینه‌های تحلیل واج‌شناسی، تحلیل متن نوشتاری، تحلیل واژه‌شناسی، تحلیل نحوی در سطح واژه، تحلیل نحوی در سطح جمله، تجزیه معناشناختی درسطح جمله، تحلیل کلام و تحلیل کاربردشناختی اشاره کرد.
دکتر سمایی، سخنران دیگر میزگرد  نیز به برخی دیگر از مسائل پردازش زبان اشاره و در حوزه زبان‌شناسی و دستور زبان سخنان خود را ارائه کرد.
همچنین دکترسمایی  به اهمیت ارتباط حوزه‌های مرتبط با پردازش زبان اشاره کرد و افزود: ما در پژوهشگاه فعالیت‌های متمرکزی را در زمینة زبان‌شناسی انجام داده‌ایم که ازآن جمله می‌توان به «واژه‌شکن فارسی» و «عدد شکن» اشاره کرد.

( ۱ )