متن سخنرانی وزیر علوم در مراسم افتتاحیه پنجاه و ششمین نشست رؤسای دانشگاهها

۱۷ تیر ۱۳۹۳ | ۱۵:۳۸ کد : ۲۴۹۳۷ پیام های وزیر
تعداد بازدید:۲۵۸
بسم‎الله الرحمن الرحیم و به نستعین، انه اخیر ناصر و معین
 
بسیار خوشوقتم از اینکه بار دیگر فرصتی دست داد تا در جمع رؤسای دانشگاهها و مراکز آموزش عالی کشور حضور یابیم و به بررسی مسائل و اوضاع و احوال دانشگاهها و مراکز آموزش عالی بپردازیم، امیدوارم چنین تلاش و کوششی بتواند در رفع هرچه سریع‎تر موانع توسعه علمی کشور مفید افتد چرا که حیاتی‎ترین نیاز کشور ما به تصدیق همگان ارتقای جایگاه علم و دانش و کاربرد آن در عرصه‎های مختلف حیات اجتماعی ماست. از این‎رو تلاش ما مسئولان تلاشی بس مبارک و میمون است زیرا تلاشی است در خدمت جامعه عالمان و دانشمندان کشور جامعه‎ای که به فرموده پیامبر اعظم نزدیک‎ترین مردم به مقام نبوت و پیامبری است. حضرتش می‎فرماید: اقرب‎الناس من درجه النوه اهل العلم و اهل الجهاد. در این روایت شریفه از سوی مقام علما و دانشمندان نزدیک مقام نبوت در نظر گرفته شده و از سوی دیگر آنان هم سنگ مجاهدان فی‎سبیل‎الله قرار گرفته‎اند. پس ما که مدعی خدمتگزاری به این بزرگواران هستیم می‎بایست بی‎وقفه و خستگی‎ناپذیر در راه به جای آوردن حق مقام دانشمندان بکوشیم. تنها از این راه است که می‎توان امید تحقق تمدن نوین اسلامی ـ ایرانی را داشته باشیم تمدنی که فقط به واسطیه تحقق دانشگاهی تمدن‎ساز امکان‎پذیر خواهد شد.
1- در فاصله دو نشست، ایام پربرکت و فرصت‎سازی رجب، شعبان و رمضان بویژه لیالی قدر را پشت سرگذاشتیم و امید آنکه در استفاده از این فرصت‎های طلائی برای خودسازی، لگام‎زدن بر نفس اماره، و کسب آمادگی بیشتر برای عمل به آموزه‎های پیامبر اعظم و ائمه معصومین علیهم‎السلام موفق بوده باشیم.
اختتامیه این نشست با بیست و پنجم شوال، سالروز شهادت حضرت امام جعفر صادق(ع) مصادف و همراه است. جا دارد شهادت این امام همام و بنیانگذار فقه جعفری و مکتب نجات بخش تشییع علوی را به محضر مقام معظم رهبری، ملت بزرگوار ایران بالاخص دانشگاهیان و حوزویان تسلیت عرض نموده و پیروی تام و تمام از تعالیم آن حضرت را آرزو نمایم.
2- روز بیست و سوم مرداد ماه سال جاری رؤسای دانشگاهها و موسسات آموزش عالی و تحقیقاتی این فرصت را یافتند که با مقام معظم رهبری دیدار داشته باشند. مقام معظم رهبری در این دیدار و همچنین در دیدارهای دیگری که با نخبگان جوان، اعضای هیات علمی دانشگاهها و دانشجویان نمونه و همچنین در فرمایشات اخیر ایشان در جمع دانشگاهیان استان سمنان داشتند مطالب مهمی ایراد فرمودند که من به جهت اهمیت، در حد فرصت کوتاهی که دارم، از باب تذکر و یادآوری به طرح برخی از محورهای فرمایشات ایشان می‎پردازم و از شما، روسای دانشگاهها و مراکز تحقیقاتی و فناوری و همه مدیران زیر مجموعه شما می‎خواهم که همه این موارد را نصب‎العین خویش قرار دهید و برای اجرای آنها برنامه‎ریزی کنید، همانگونه که مقام معظم رهبری هم تاکید فرمودند که «اینها را فقط موعظه تلقی نکنید، اینها اجرائیاتی است که لازم‎الاطاعه و لازم‎لاجرا است».
البته همانگونه که در نشست قبلی روسای دانشگاهها عرض کردم دستاوردهای نظام علمی کشور در حوزه‎های مختلف نظیر زیست فناوری، ریزفناوری، سلولهای بنیادی و دانش‎ هسته‎ای در حدی است که چشم همه جهانیان را خیره کرده است، با اینهمه بنا بر فرمایش مقام معظم رهبری سرعت پیشرفت خوب است، اما نقطه بالفعل راضی کننده نیست. بنابراین برنامه‎ریزی‎ها باید به گونه‎ای باشد که جریانهای علمی کشور شتاب بیشتری به خود بگیرد، تا انشاءالله هدف تعیین شده در سند چشم‎انداز محقق شود و ایران اسلامی از حیث علمی و اقتصادی و فرهنگی به رتبه اول در منطقه آسیای غربی دست یابد که روز گذشته نیز سالروز اعلام سند چشم‌انداز توسط مقام معظم رهبری بود. دستیابی به این هدف مستلزم خودباوری، عزم راسخ، شناخت صحیح از مقتضیات زمان و مکان و ضرورتها و نیازهای داخلی و بین‎المللی است. در چنین صورتی است که دانشگاه‎های ایران اسلامی پیام‎آور تمدن نوین ایرانی ـ اسلامی، مبتنی بر علم و دین و اخلاق و معنویت، و الهام بخش جهان اسلام خواهند بود و دانش‎آموختگانی پژوهش محور، دین‎مدار و اخلاق‎گرا، مجهز به سلاح علم و‌آراسته به اخلاق و تربیت اسلامی به جامعه جهانی عرصه خواهند کرد و انشاءالله آرمان‎های مقام معظم رهبری در خصوص جایگاه علمی ایران اسلامی در جهان به عنوان یکی از مراجع عمده و درجه اول علمی دنیا و تبدیل زبان فارسی به زبان علمی بین‌المللی را در پنجاه سال آتی تحقق خواهند بخشید.
3- یکی از موارد مهمی که در بیانات مقام معظم رهبری به آن پرداخته شد، بحث مدیریت تحقیق و پژوهش در کشور بود. یکی دیگر از فرازهای فرمایشات ایشان تهیه نقشه جامعه علمی کشور بود. تهیه این سند مهم هرچند که باید با همراهی، همکاری و هماهنگی همه مراجع و نهادهای درگیر در امر آموزش دنبال شود، با این حال مسؤولیت دانشگاهیان در این خصوص مسوولیتی مضاعف است. دستیابی به نقشه جامعه علمی کشور، همانگونه که در بیانات مقام معظم رهبری نیز مورد اشاره قرار گرفت، به برنامه‎‎ریزان امکان می‎دهد که در گذر از وضع موجود به وضع مطلوب به رشته‎های مختلف علمی نگاهی متوازن داشته باشد و فعالیت‎های علمی و برنامه توسعه علمی را با توجه به نیاز کشور ساماندهی کند.
4- اعتماد به نفس شخصی و ملی ـ بنابر تاکیدات مقام معظم رهبری ـ یک ضرورت است. دستیابی به این هدف با تکیه بر استعداد ایرانی، سابقه تاریخی، علمی و تمدنی و امکانات و مقدورات ایران اسلامی تأمین شدنی است، مشروط به اینکه:
الف- همه ما پیشرفت‎های علمی کشور را با نگاهی مثبت و سازنده بنگریم و در همه امور زبان تشویق‎کننده و به حرکت در آورنده را بکار بگیریم.
ب- شجاعت علمی را وجهه همت خویش قرار دهیم، چشم‎بسته و تقلیدی کار را دنبال نکنیم، بلکه به دنبال نوآوری باشیم و به تعبیر مقام معظم رهبری آن کاری را که ذهن بشر به آن دست نیافته است دنبال کنیم.
ج ـ آموزش و تحقیق را با توجه به نیاز کشور در تمام زمینه‌ها و ابعاد به صورت هدفمند پیگیری می‌کنیم و با فراهم آوردن موجبات دلگرمی دانشجویان، پژوهشگران و محققان زمینه تسریع در پیشرفت علمی کشور را فراهم سازیم.
د- با اجرای برنامه‎ریزی شده کارگاههای آموزشی دانشگاههای کشور را بواقع به نهادی یادگیرنده تبدیل کنیم، به گونه‎ای که دانشجو و استاد لحظه‎ای از آموختن، کشف، خلق و ابداع فارغ نباشند.
هـ ـ دستیابی به کیفیت و رشد کیفی را در سایه توسعه ظرفیت‎های آموزشی و افزایش دسترسی به آموزش عالی ببینیم و این کلام مقام معظم رهبری را همواره به خاطر داشته باشیم که رسیدن به رتبه اول در منطقه هم به حرکت کیفی و هم به حرکت کمی و توسعه کمی احتیاج دارد.
و- در کنار توسعه علمی عمق بخشیدن به معرفت دینی دانشجویان از جمله توصیه‎های مؤکد مقام معظم رهبری است. در این خصوص ذهن خلاق دانشجویان، افکار نو و توقعات آرمانی آنها زمینه و فرصت مناسبی را برای برنامه‎ریزان و مجریان برنامه‎های آموزشی دانشگاهی فراهم می‎سازد که با استفاده از آن بتواند در احیاء و توسعه هویت اسلامی و دینی و ایرانی دانشجویان بکوشند و به همراه انتقال دانش تخصصی قدرت تحلیل مسائل و جریانهای مهم کشور را در آنها بارور سازند.
5- خوشبختانه زمینه‎های تحقق توصیه‎های مقام معظم رهبری، پیش از این با تصویب قانون اهداف و وظایف و تشکیلات وزارت علوم، تحقیقات و فناوری و برنامه‎ چهارم توسعه فراهم آمده است و به این ترتیب از شما مدیران دانشگاهی انتظار می‎رود که با توجه به تاکید بیش از پیش در جهت تحقق برنامه توسعه علمی کشور و اهداف سند چشم‎انداز پیگیر و کوشا باشند و با استقرار نظام کیفیت، باز مهندسی و اصلاح فرایندها، اصلاح مقررات مالی ، اداری، استخدامی و آموزشی زمینه‎ای فراهم سازید که از امکانات بالقوه موجود به گونه‎ای کارآمدتر و اثربخش‎تر استفاده شود و رونق جریان تولید علم، آگاهی و معرفت را فراهم سازد. در همین خصوص توصیه اکید من به مدیران دانشگاهی گام برداشتن در طریق تأمین نیازهای جامعه، قانونگرائی و پاسخگویی و پرهیز از خودمحوری و تکروی و ترجیح منافع ملی به منافع سازمانی و شخصی است، که عمل به این موارد لازمه تحقق اهداف نظام آموزش عالی است.
جا دارد که در اینجا از مقام معظم رهبری و ریاست محترم جمهوری اسلامی ایران که همواره حامی دانشگاهیان و نخبگان جامعه بوده و بویژه با تأکید بر حمایت از پژوهش و پژوهشگران و تأکید بر گفتمان علمی به عنوان گفتمان غالب و مسلط در جامعه نور امیدی در دلهای ما دانشگاهیان ایجاد کردند صمیمانه قدردانی و تشکر کنم.