گزارش دبیرخانه شورای عالی عتف از وضعیت طرح های کلان ملی

۳۱ شهریور ۱۳۹۴ | ۱۶:۳۲ کد : ۱۳۴۲۲ اخبار ستادی
تعداد بازدید:۱۳۳۵
دبیرخانه شورای عالی عتف ، گزارشی از جزئیات طرح های کلان ملی ارائه کرد .به گزارش روابط عمومی وزارت علوم ، متن کامل این گزارش به شرح زیر است :با عنایت به سابقه و تجربه جهانی در اجرای طرح‌های کلان ملی، د...
گزارش دبیرخانه شورای عالی عتف از وضعیت طرح های کلان ملی
دبیرخانه شورای عالی عتف ، گزارشی از جزئیات طرح های کلان ملی ارائه کرد .
به گزارش روابط عمومی وزارت علوم ، متن کامل این گزارش به شرح زیر است :
با عنایت به سابقه و تجربه جهانی در اجرای طرح‌های کلان ملی، در ایران نیز انتخاب حوزه‌های اولویت‌دار فنّاوری برای سرمایه‌گذاری هدفمند در آنها، همواره به عنوان یکی از دغدغه‌های اصلی برای مسئولان و سیاست‌گذاران کشور مطرح بوده است. در این راستا پس از تاکید ریاست جمهوری وقت مبنی بر ضرورت اجرای طرح‌های بزرگ و تاثیرگذار توسط دانشگاه‌ها و پژوهشگاه‌های کشور (در پاییز سال 1390)، تعداد 47 طرح کلان ملی با اعتباری حدود 25000 میلیارد ریال در  شورای عالی عتف تعریف و به تصویب رسید.
1- آخرین وضعیت طرح های کلان ملی در پایان دولت دهم
در پایان کار دولت دهم، بیش از دو سال از اجرای طرح¬های کلان ملی می گذشت، وضعیت ساختاری و اجرایی طرح¬های کلان ملی در زمان شروع به کار دولت یازدهم به صورت زیر بود:
در طی دوره بیش از دو سال از کل اعتبار مورد نیاز طرح¬های کلان ملی، تنها حدود 658.6 میلیارد ریال (حدود 2/6درصد) به طرح¬های کلان ملی تخصیص یافته بود.
پرداخت اعتبار یکسان به تمامی طرح¬های کلان ملی، علی رغم تاکید  مصوبه شورای عالی عتف مبنی بر حمایت اولیه از طرح¬های اولویت دار.
علی رغم مصوبات شورای عالی عتف و تاکیدکلیات‌آیین نامه اجرایی مدیریت طرح‌های کلان ابلاغی 1391، هیچ کدام از طرح¬ها دارای حامی مالی رسمی نبودند.
از نظر پیشرفت فیزیکی در طی دوره بیش از دو سال، طرح¬های کلان ملی فقط 3/85درصد پیشرفت داشته¬اند.
علی رغم ماهیت متفاوت طرح¬های کلان ملی، ساختار اجرایی مشابهی برای کلیه طرح ها در نظر گرفته شده بود.
نظام مدونی برای توزیع اعتبارات بین مجریان طرح¬های کلان ملی در دبیرخانه طراحی نشده بود.
دبیرخانه منسجم و سیستم مستندسازی و مدیریت دانش برای طرح¬های کلان ملی در نظر گرفته نشده بود.
علی رغم گذشت بیش از 2 سال و واریز اعتبار اولیه طرح¬ها به حساب دانشگاه ها و مراکز پژوهشی، با توجه به عدم معرفی مدیر طرح، 8 طرح کلان ملی غیرفعال بودند. 
احکام ناظرهای طرح¬های کلان از سوی دبیرخانه شورای عالی عتف صادر نشده بود.

2- اقدامات صورت گرفته در دولت تدبیر و امید در طی دو سال اخیر
با شروع دولت یازدهم، شکایت‌های متعددی از سوی دستگاه‌های اجرایی وصاحبنظران در خصوص نحوه انتخاب، اجرا و تخصیص اعتبار طرح¬های کلان ملی مطرح شد. دبیرخانه شورای عالی عتف به منظور جلوگیری از ایجاد حاشیه برای طرح¬های کلان و با هدف برخورد علمی با چالش¬های مطرح شده، در اولین جلسه شورای عالی در دولت یازدهم پیشنهاد تشکیل کارگروه¬های ارزیابی تخصصی برای هر یک از طرح¬های کلان را ارائه داد تا ابهامات موجود در این زمینه رفع شود.
کارگروه¬های ارزیابی طرح¬های کلان ملی پس از برگزاری جلسات کارشناسی و در موارد مورد نیاز مطالعات میدانی، نتایج ارزیابی را به دبیرخانه ارائه کردند که بر اساس مستندات موجود در دبیرخانه هیچ یک از طرح¬های کلان ملی حذف نشده‌اند.
با عنایت به اینکه براساس مصوبات شورای عالی عتف طرح¬های کلان ملی بایستی تقاضا محور بوده و دستگاه های سفارش دهنده به صورت رسمی میزان حمایت مالی از طرح¬های کلان ملی را اعلام نمایند، دبیرخانه شورای عالی با تمامی دستگاه های مرتبط با طرح¬های کلان ملی مکاتبه نموده و  اعلام رسمی میزان حمایت مالی از آنها را خواستار شد. براساس مستندات موجود در دبیرخانه شورای عالی تا پایان تابستان 1394 تعداد 34 طرح کلان ملی دارای حامی رسمی هستند.
با عنایت به اینکه یکی از چالش های فرا روی اجرای طرح¬های کلان ملی نبود ساختار اجرایی مناسب برای طرح-های کلان ملی و همچنین مشخص نبودن چگونگی تامین منابع مالی طرح¬های کلان بود، لذا در شانزدهمین جلسه شورای عالی عتف مقرر شد کارگروهی با حضور وزراء و روسای دانشگاه های اصلی فعال در اجرای طرح¬ها به منظور تدوین ساختار اجرایی و نحوه تامین مالی طرح¬های کلان ملی تشکیل شود.
کارگروه مذکور پس از بررسی ابعاد اجرایی چگونگی تامین منابع مالی طرح¬های کلان ملی، دستورالعمل مدیریت و راهبری طرح¬های کلان ملی را تدوین و در هجدهمین جلسه شورای عالی به تصویب رسانید.
 مهم ترین نکات دستورالعمل مذکور عبارتند از:
دسته بندی طرح¬های کلان با توجه به ماهیت طرح
طراحی ارکان اجرایی طرح¬های کلان ملی با توجه به دسته¬بندی فوق
تعیین سهم مشارکت مالی شورای عالی عتف و دستگاه های سفارش دهنده هر یک از طرح¬های کلان ملی با توجه به دسته¬بندی فوق
طراحی نظام تخصیص اعتبار به مجریان طرح¬های کلان با بهره گیری از ظرفیت عامل¬های مالی.

3- آخرین وضعیت طرح¬های کلان ملی در دولت تدبیر و امید
در طی دوره دو ساله دولت یازدهم حدود 381/2 میلیارد ریال به طرح¬های کلان ملی تخصیص یافته است.
طراحی نظام مدون برای توزیع اعتبارات بین مجریان طرح¬های کلان ملی 
با توجه به مصوبات شورای عالی عتف و تاکید آیین نامه مدیریت تعداد 34 طرح کلان ملی دارای حامی مالی رسمی هستند
از نظر پیشرفت فیزیکی در طی دوره دو ساله، طرح¬های کلان ملی 8/39 درصد پیشرفت داشته اند.
تقسیم بندی طرح¬های کلان ملی با توجه به ماهیت طرح ها در قالب 3 دسته و طراحی ارکان اجرایی طرح ها با توجه به ماهیت آنها.
طراحی دبیرخانه منسجم و سیستم مستندسازی و مدیریت دانش برای طرح های کلان ملی
طراحی نظام مدیریت و کنترل پروژه طرح های کلان ملی

با عنایت به مطالب ذکر شده هیچ یک از طرح های کلان ملی حذف نشده اند و با توجه به مصوبات شورای عالی عتف در دولت دهم و یازدهم مبنی بر ضرورت تقاضا محور بودن طرح¬ها، در حال حاضر تعداد 34 طرح کلان ملی فعال و دارای حامی رسمی بوده و در صورت اعلام حمایت رسمی دستگاه های اجرایی از سایر طرح¬های کلان، اقدامات لازم جهت پیگیری آنها توسط دبیرخانه شورای عالی عتف انجام خواهد شد.