رئیس دانشگاه ایلام: 70 طرح تحقیقاتی دانشگاه ایلام به کمک توسعه استان می‌آیند

۳۰ مهر ۱۳۹۳ | ۱۵:۱۵ کد : ۱۰۹۰۳ دستاوردهای دانشگاه ها
تعداد بازدید:۶۴۶
دکتررضا صحرایی رئیس دانشگاه ایلام با حضور درایسنا گفت: توسعه آموزش عالی درایلام برنامه‌محور نبوده است و 70 طرح تحقیقاتی دانشگاه ایلام به کمک توسعه استان می‌آیند. به گزارش روابط عمومی وزارت علوم،‌ دکتر ...
دکتررضا صحرایی رئیس دانشگاه ایلام با حضور درایسنا گفت: توسعه آموزش عالی درایلام برنامه‌محور نبوده است و 70 طرح تحقیقاتی دانشگاه ایلام به کمک توسعه استان می‌آیند.
به گزارش روابط عمومی وزارت علوم،‌ دکتر صحرایی در ادامه افزود : توسعه‌ آموزش عالی استان ایلام به گونه‌ای نبوده که توسعه‌ همه جانبه استان را به دنبال داشته باشد و باری به هر جهت شاهد افزایش رشته‌هایی دردانشگاه‌ها و مراکز آموزش عالی استان بوده‌ایم که چندان مرتبط با پتانسیل های استان نبوده و تأثیری نیز بر روند توسعه آن نداشته اند.
وی در ادامه گفت :  چشم‌اندازی که در سند نقشه جامع علمی کشور  برای جامعه‌ علمی کشور دیده شده بدین گونه است که جمهوری اسلامی ایران با اتکال به قدرت لایزال الهی و با احیای فرهنگ و برپایی تمدن نوین اسلامی برای پیشرفت ملی، گسترش عدالت و الهام‌بخش در جهان ، کشوری خواهد بود برخوردار از انسان‌های صالح ، فرهیخته و سالم و پرورش یافته درمکتب اسلام و انقلاب.
دکتر صحرایی با بیان اینکه این موارد عمومیت دارد گفت : آنچه برای دانشگاه‌ها مهم‌تر است، اصل تربیت دانشمندانی در ترازهای برتر جهان و توانا در توسعه‌ علم و فن‌آوری و نوآوری و به کارگیری دستاوردهای آن در منطقه با مرجعیت علمی در جهان است.
دکترصحرایی درادامه گفت: مراکز دانشگاهی و موسسات آموزش عالی باید با نگاه به این چشم‌انداز دارای برنامه‌ها‌ی ،کوتاه‌مدت میان مدت و راهبردی باشند.
عضو هیئت علمی دانشگاه ایلام تصریح کرد: خوشبختانه نقشه کامل و دارای کمترین عیب و نقص است، اما در اجرا همراه با مشکلات فراوانی است، یعنی آنچه در چشم‌انداز و سندهای بالادستی می‌آید در عمل خیلی کم اجرایی می‌شود، اهدافی که در  نظام علم و فن‌آوری کشور دیده می‌شود این است که ما باید به جایگاه اول در علم و فن‌آوری برسیم و خوشبختانه در سال اخیر بر اساس گزارش‌های مراجع علمی دنیا این پیشتازی در جهان اسلام از آن کشور عزیزمان جمهوری اسلامی ایران است.
رئیس دانشگاه ایلام با اشاره به عدم وجود آمار تجاری‌سازی علم  در کشور ادامه داد: در دنیای اسلام مرجعی که بتواند کشورها را از نظر علمی ارزیابی کند وجود ندارد اما مراجع کشورهای توسعه‌یافته که مهم ترین آنها آی.اس.آی است، تقریبا برای همه‌ دنیا قابل پذیرش است، آمار ما در این مرجع از لحاظ علمی قابل قبول است اما از اینکه چقدر از این علم منجر به خلق تکنولوژی می‌شود، ضعیف هستیم.
دکترصحرایی گفت: از نظر آمار ثبت اختراعات و اینکه چه میزان از این توسعه علمی منجر به خلق ثروت می‌شود هنوز بسیار ضعیفیم . در جایی که شاخص تعداد ثبت اختراعات است و اینکه کشورها چقدر پتنت دارند، آن هم ثبت اختراعی نه مانند کشور ما که خیلی ساده است بلکه به روال کشورهای توسعه‌یافته که مخصوصا در آمریکا و چند کشور بزرگ در دنیا، در این زمینه کشورهای اسلامی وضعیتی از ما بهتر ندارند و تعداد این شاخص در مراکز ثبت اختراع دنیا به تعداد انگشتان دست هم نمی‌رسد و در این شاخص یعنی خلق و تولید علم و دانش و فن‌آوری منجر به ثروت ضعف عمده داریم. بنابراین همانگونه که مورد تأکید رهبرمعظم انقلاب هم هست دانشگاه ها باید دراین مسیر حرکت کنند.
عضو هیئت علمی دانشگاه ایلام درخصوص اینکه دانشگاه ایلام به عنوان دانشگاه مادر استان چه ماموریتی را با توجه به پتانسیل‌ها در تحقق نقشه جامع علمی کشور برای خود تعریف کرده است، گفت: آمار دانشجویان درحال تحصیل دراستان در حدود نزدیک به 50 هزار نفر است. یعنی شاخص تعداد دانشجو به جمعیت بین 12 به 1 است که شاخص مناسبی است اما وقتی که موضوع را می‌شکافیم که  این تعداد دانشجو درچه بخش‌ها و رشته‌هایی تحصیل می‌کنند،می‌بینیم 70 درصد آنها در رشته‌های علوم انسانی در حال تحصیل هستند. یعنی بیش از دو سوم. بنابراین شاخص ما شاخص خیلی خوبی نبوده و گویای این است که توسعه آموزش عالی در استان باری به هر جهت بوده است، نه بر اساس برنامه.
دکترصحرایی با بیان ضرورت تربیت نیروی ماهر آچار به دست در برنامه‌های بالادستی در سال های  اخیر گفت: در سفر اردیبهشت ماه هیئت دولت به ایلام وزیر نفت گفت:" من نیروی آچار به دست می‌خواهم ، نیرویی که آچار به دست باشد و روی لوله‌های نفت و گاز کار کند و هر چند تعداد هم باشند نیز استخدام می‌شوند"، اگر چه  قبلاً برای تحقق این هدف دانشگاه جامع علمی کاربردی تاسیس و مراکز مختلف آن در شهرها و روستاها راه‌اندازی شد .
وی ادامه داد: درحالی که سند بالادستی عالی است و جامعه مطلوب آن باید نیروهای متخصص زودبازده باشند، تنها مجوز جذب دانشجو گرفته‌ایم اما دریغ از اینکه یک آزمایشگاه و کارگاه را راه‌اندازی کنیم  و در دانشگاه ایلام هم اگر رشته‌هایی راه‌اندازی شده است رشته‌هایی بوده‌اند که امکانات گران‌قیمت نخواسته‌اند و تنها یک کلاس درس ، یک تخته سیاه  و اساتید موجود برای شروع تحصیل دانشجویان جدید در رشته‌های تازه‌تاسیس کافی بوده است.
رئیس دانشگاه ایلام  با بیان اینکه تربیت نیروی انسانی در رشته مهمی مثل "ازدیاد برداشت از مخازن نفت" بسیار ضروری است، تصریح کرد: به دلیل اینکه نه استاد و نه امکانات آزمایشگاهی این رشته را داشته‌ایم سراغ رشته‌هایی رفته‌ایم که امکانات خاصی نخواهند، به عبارت دیگر در 8 سال اخیر توسعه آموزش عالی بدون برنامه دامن‌گیر دانشگاه مادر استان نیز شده است.
این عضو هیئت علمی دانشگاه ایلام در پاسخ به این سوال که چکار باید کرد که توسعه‌ علمی به توسعه دانشگاه‌ها بینجامد و دانشگاه ایلام چگونه می‌خواهد به توسعه استان کمک کند، گفت: با توجه به سند بالادستی اهداف بخشی نظام علم و فن‌آوری اولویت اول دانشگاه ایلام در این زمینه نفت و گاز است، چرا که ایلام 11 درصد منابع گاز و 6 درصد منابع نفت کشور را دارد و در این زمینه بعد از استان‌های خوزستان و بوشهر مقام سوم را دارا است، بنایراین باید در این زمینه علم فن‌آوری را توسعه داد.
دکترصحرایی تاسیس دانشکده نفت و گاز در سال 1390 را پاسخی به فعالیت در این عرصه عنوان و تصریح کرد: در آن سال این دانشکده با اعتبار 2 میلیارد تومانی تاسیس شد اما به عقیده‌ من این دانشکده امروز متروکه‌ای بیش نیست، چون موقعی که نتیجه ندهد و محصولش را نبینیم و به صورت واقعی بهره‌برداری نشود بود و نبودش هیچ تفاوتی با هم ندارد و امروز تنها در رشته مهندسی شیمی دانشجو می‌پذیرد و امکاناتش در حد دانشکده‌ نفت نیست و واقعا کم است.
وی با بیان اینکه در سفر ریاست جمهور ما در ملاقاتی که به اتفاق وزیرعلوم با مهندس زنگنه وزیر نفت داشتیم، مهندس زنگنه قول اختصاص 6 میلیارد تومان به این دانشکده را دادند و این حداقل برآرودی است که ما برای تجهیز دانشکده کردیم. البته این مورد جزء مصوبات سفر نیست اما امیدواریم محقق شود.
رئیس دانشگاه ایلام تجهیزآزمایشگاه تحقیقاتی دانشکده در حوزه ازدیاد برداشت از مخازن نفت را مهم عنوان کرد وگفت: در صورت عملی شدن این قول وزیر نفت در بخش بالاسری نفت آزمایشگاه احداث خواهد شد و به یکی از نیازهای استان ، کشور و حتی منطقه پاسخ داده خواهد شد و تا این امکانات نباشد عملا نمی‌توان کاری را انجام داد.
رئیس دانشگاه ایلام از تعداد کم جمعیت استان به عنوان ویژگی شاخص ایلام که می‌تواند هم نقطه‌ ضعف و هم نقطه قوت باشد نام برد  و گفت: استان ایلام از نظر نسبت تعداد جمعیت به منابع نفت و گاز شرایطی مانند کشور قطر دارد، بنابراین اگر این ثروت بالفعل شود قطعاً در حوزه‌های اقتصادی دیگر استان هم نیرو محرکه خواهد بود. همانگونه که برای کشور و دنیا نیرو محرکه است، اما تامین و تربیت نیروی انسانی ماهر و متخصص در این بخش متاسفانه ضعیف است و قطعا در برنامه توسعه 5 ساله دانشگاه ایلام مهم ترین اولویت توسعه رشته‌های فنی و مهندسی و به طور ویژه در حوزه نفت و گاز است.
عضو هیئت علمی دانشگاه ایلام ادامه داد: این کار باید در شرایطی انجام می‌گرفت که درآمدهای نفتی محقق می‌شد و الان در شرایطی که دولت برنامه‌ محور تدبیر و امید با تحریم مواجه است کار دشواری است چون منابع دولت بسیار کم است و اولویت‌بندی‌ها هم با این شرایط متفاوت می‌شود.
دکترصحرایی دومین پتانسیل توسعه استان را کشاورزی و دامپروری عنوان کرد و گفت: خوشبختانه بخشی از این پتانسیل بالفعل است و بر خلاف نفت و گاز سابقه‌ای به عمر آغاز سکونت دراین مناطق را دارد و جنگل‌های استان که بعد از شمال کشور جزو بهترین جنگل‌های کشور است و چهارفصل بودن آن عدد و آمار نسبتاً خوبی را در اختیار ما قرار می‌دهد یعنی نسبت دام به سرانه جمعیت عدد 5 است و جزو استان‌های اول کشور از نظر دامداری هستیم، اما متاسفانه این موضوع در زندگی مردم نمود پیدا نکرده است، یعنی پتانسیل امروز ما در حوزه دام و کشاورزی همانند گذشته است و ما دراین سال‌ها نه تنها آن را  تقویت نکردیم بلکه حتی می توان گفت اسباب ضعف آن را هم فراهم کرده ایم.
وی درادامه افزود: قبلا جمعیت عشایری  100 درصد جمعیت استان را تشکیل می داد ولی هم اینک این جمعیت به زیر 50 درصد رسیده است  و در بخش کشاورزی و صنعتی شدن گیاهان دارویی همین مشکل را داریم. در حالی که کشاورزی و گیاهان دارویی می‌توانند به کمک توسعه استان بیایند به این کار آن گونه که باید توجه نشده است، کبیرکوهی با این عظمت که گیاهان دارویی کمیابی را در خود دارد مغفول شده است، چقدر این محصولات را به حوزه علم وارد و به بازار آورده‌ایم؟ متاسفانه ما ضعیف عمل کرده‌ایم در حالی که استانی مانند فارس از ظرفیت زاگرس  و گیاهان دارویی استفاده کرده است و برای ما تنها کوه‌ها باقی مانده و برخی بهره‌برداری‌های نادرست و غیرعلمی ما با این منابع خدادادی به تخریب محیط زیست منجر شده است.
رئیس دانشگاه ایلام در پاسخ این سوال که برنامه عملیاتی دانشگاه  در موضوع آب و کشاورزی و انقراض گونه‌های مختلف گیاهان دارویی چیست، گفت: دانشگاه ایلام با دانشکده دامپزشکی و کشاورزی بنیان نهاده شده است و این دو دانشکده ازلحاظ توسعه رشته‌های زیرمجموعه توسعه کمی خوبی داشته و در رشته‌هایی مانند مرتع، اصلاح نباتات و تولیدات گیاهی دارای دانشجوی تحصیلات تکمیلی است، اما واقعیت این است که تحقیقات کاربردی بودجه می‌خواهد و کمبود بودجه به پایین آمدن کیفیت تحقیقات منجر شده است.
وی از محل رجوع نبودن دانشگاه توسط مدیران و متولیان حوزه اجرا انتقاد کرد و گفت: این مشکل تنها محدود به ایلام نیست و متاسفانه در کشور کمتر به دانشگاه سفارش کار داده می‌شود.
دکترصحرایی ادامه داد: در حوزه کشاورزی به متولیان پیشنهاد دادیم که ما در دانشگاه هم دارای نیروی متخصص و عضو هیئت علمی هستیم و هم دانشجوی تحصیلات تکمیلی پرانرژی ،خلاق و جویای نام داریم و شما سایت آموزشی و مزرعه، نیازها را تعریف کنید تا ما کار مشترک انجام دهیم، متاسفانه این مراکز هم از کمبود بودجه می‌نالند و نمی‌توانند چیزی در اختیار ما قرار دهند.
رئیس دانشگاه ایلام سومین اولویت کشور را اکوتوریسم، صنایع‌دستی و گردشگری و صنایع مشتق از صنایع دستی مانند قالی، گلیم ، جاجیم دانست و گفت: دراین زمینه برنامه‌های توسعه روستایی جایگاه قابل توجهی دارد. یادم می‌آید در سال‌های 1363 تا 65 که در"زرین‌آباد" محصل بودم در آن بخش دورافتاده سوله‌های قالیبافی ساخته شد که متروکه شدند و نتیجه لازم از آنها گرفته نشد، اینها نشانه ضعف مدیریت است و نشان می‌دهد واقعاً در این زمینه مشکل داریم.
این عضو هیئت علمی دانشگاه تربیت دانشجو در رشته‌های فنی و مهندسی را از برنامه‌های آینده دانشگاه عنوان و تصریح کرد: این رشته‌ها به دلیل نیاز به کارگاه و آزمایشگاه هزینه‌بر هستند اما در آینده بهتر می‌توانند نقش‌آفرینی کنند و اگر در این زمینه خوب عمل شود و خانواده‌ها هم دانش‌آموزان را برای ورود به این رشته‌ها ترغیب و آموزش‌ها هم کاربردی شوند، تا توسعه استان با توسعه‌ علمی محقق خواهد شد.
دکترصحرایی درمورد آمار دانش‌آموختگان دانشکده کشاورزی گفت: حدود 5 هزار نفر در رشته‌های بخش کشاورزی دانش‌آموخته شده‌اند و امروز حدود 10 هزار نفر تحصیل کرده این رشته داریم و دلیل اینکه این افراد کارآفرین نیستند به آموزش عالی برمی‌گردد و در حالی که در دنیا شاهد پیدایش  دانشگاه‌های نسل سوم  هستیم دانشگاه ما در همان نسل اول مانده است و امیدواریم به سمتی حرکت کنیم که دانش‌آموختگان ما در راس هیئت مدیره شرکت‌های دانش‌بنیان قرار گیرند.
وی درباره توجه به علم و تبدیل شدن آن به گفتمان، افزود: در برنامه چهارم و پنجم توسعه کشور مبنا براین است که توسعه کشور علم محور باشد و در عمل در 8 سال گذشته گفتمان علمی در کشور غالب نبود و 8 سال با بی‌برنامگی گذشت که نتایج آن امروز در جامعه مشهود است و به همین دلیل اگر نگوییم به دانشگاه بی‌توجهی شد، حداقل مورد توجه قرار نگرفتند و امروز بسیاری از آنان دلخور هستند که امیدواریم با نگاه مثبت رییس‌جمهور این مشکل حل شود.
این عضو هیئت علمی دانشگاه ایلام مشکل ساختاری و نقص‌های  آئین‌نامه‌ای وزارت علوم را از دیگر مشکلات اساتید عنوان و تصریح کرد: بر اساس قانون برای ارتقا باید مقاله ارائه داد، یعنی دغدغه‌هایی برای عضو هیئت علمی ساخته شده‌ است که مطابق کار و انتظاری که جامعه از استاد ما دارد نیست یعنی اگر قرار باشد عضو هیئت علمی یک کار تحقیقاتی را سال‌ها انجام دهد و وقت بگذارد و صاحب‌نظر شود، ممکن است بعد از چند سال عذرش را بخواهند که شما رکود علمی پیدا کرده‌اید.پس نتیجه می‌گیریم آیین‌نامه‌های علمی وزارت علوم اندکی با این آرمان فاصله دارد.
دکترصحرایی ادامه داد: از امسال مقرر شده که به اعضای هیئت علمی که در انجام تحقیقات کاربردی برای توسعه استان مشارکت کنند مبلغی در حدود 2 میلیون تومان به مبلغ پژوهانه  آنها اضافه شود، بر این اساس حدود 70 نفر از اعضای هیئت علمی دانشگاه‌ این پیشنهاد را پذیرفته‌اند که هر چند کار کوچکی است اما برای شروع مناسب است.
رئیس دانشگاه ایلام فرهنگ کار و تلاش را نیاز اساسی جامعه و مخصوصاً دانشگاه دانست و گفت: اگر این موضوع برای همه از کارگر گرفته تا مدیر و کارمند و استاد دانشگاه نهادینه شود بسیاری از مشکلات ما حل خواهد شد.
دکترصحرایی در مورد باز کردن فضای دانشگاه‌ها به عنوان یکی از برنامه‌های اساسی دولت تدبیر وامید گفت: ایجاد نشاط علمی از برنامه‌های اصلی رئیس‌جمهور و وزارت علوم است و در این دوره از ابتدای آغاز به کار دولت یازدهم تلاش شده دانشجویان سرزنده باشند و نشاط علمی در دانشگاه نمایان باشد و فضای خمودی و کسلی در دانشگاه کمتر شود.
وی از تلاش برای بودجه ورزش دانشگاه خبر داد و افزود: بنای ما این است که بودجه 25 میلیون تومانی ورزش دانشگاه به 150 میلیون تومان برسد یعنی 600 درصد رشد کند، هر چند عدد زیادی نیست اما نفس افزایش به منظور تقویت نشاط در دانشگاه‌ها ارزشمند است.
رئیس دانشگاه ایلام فعالیت‌های ورزشی، فعالیت‌های فوق‌برنامه، انجمن‌های علمی – دانشجویی را تجلی‌گاه نشاط  دانشجویی دانست و گفت: هم‌اکنون بین 10 تا 15 درصد دانشجویان تحت پوشش برنامه‌های فرهنگی قرار دارند که امیدواریم این میزان را به 20 تا 35 و حتی تا 50 درصد برسانیم و امید را در دانشجویان بیش از پیش زنده کنیم.
رئیس دانشگاه ایلام درپایان از تدوین سند راهبردی و چشم‌اندار و برنامه جامع آموزشی دانشگاه  در آینده نزدیک خبر داد و تصریح کرد: برنامه راهبردی دانشگاه منطیق بر برنامه‌ی ششم و سند استراتژیک وزارت علوم خواهد بود.